6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli asrın büyük bir depremi yaşandı, yaşadık. Elbette en fazla acıyı bu depremi yaşayan bölge insanları hissetti. 11 ilimiz deprem geçirdi. Rabbimiz bu deprem vesilesi ile vefat etmiş olan tüm şehitlerimize merhamet etsin, yaralı olanlara da acil şifalar versin, kalanlara da güç kuvvet ve sabır versin.
Rabbimiz tabiat ile ilgili bir düzen koymuştur. Her bir varlığa da ne yapacağını vahyetmiştir. Suyun kaynama derecesi, ateşin yakıcı olması, güneşin doğması ayın menzilleri hep Allah’ın bu tür âyetlerindendir. Yer altındaki oluşumlar, kaynamalar, fayların hareketleri, depremin oluşumu kendilerini yaratanın kanunları doğrultusunda hareket etmektedirler.
Tabiattaki bu deprem gerçekliklerini gereği gibi okuyup, tedbir almak sorumlu insanın görevidir. İşte bunlar bilinmesi, dikkate alınması gereken hususlardır ve bu kaderdir. Onun için Rabbimiz bir âyetinde konuya temasla
“Biz her şeyi bir kadere (bir düzene, ölçüye) göre yarattık.” (Kamer: 49) buyurmaktadır.
“Başınıza gelen herhangi bir musibet kendi ellerinizin yaptığı (işler) yüzündendir.” (Şura:30 . Konuya dair çok yaygın bir rivayette “Hz Ömer bir sahabeye bulaşıcı hastalık olan bir bölgeye gitmeyi ve orada olanların da oradan ayrılmalarını yasakladığında kendisine ‘Allah’ın kaderinden mi kaçıyorsun’ denildiğinde ‘evet Allah’ın bir kaderinden başka bir kaderine kaçıyorum’ cevabını vermiştir.”
Deprem vesilesi ile her birimiz başımızı ellerimizin arasına alıp tekrar tekrar düşünmeliyiz. Yaşanılan bu deprem kıyametin bölgesel bir kesiti hükmündedir, ama birkaç dakikalık bir kıyamet. Bu depremde insanlar birbirlerine yardım edebilmektedir. Kurtulma şansı da vardır. Ancak o gerçek kıyamet saati geldiğinde ise kimse kimseye yardım edemeyecek, kimse kimseyi kurtaramayacak, analar o çok sevdikleri yavrularını bırakmanın, kendini kurtarmanın telaşına düşecektir. O günün dehşeti Kur’an’ın değişik âyetlerinde yeterince aktarılmıştır. Onlardan birkaç tanesi şöyledir :
“Göğün sarsıldıkça sarsılacağı, dağların yürüdükçe yürüyeceği gün; işte o gün, daldıkları yerde eğlenip oyalanarak kıyameti yalanlayanlara yazık olacak!” (Tur: 9-12)
“O dehşetli, korkunç olay! Nedir o dehşetli olay? O felaketin ne olduğunu bilir misin? İnsanların, ateşin etrafını sarmış pervaneler gibi olduğu, dağların da atılmış renkli yüne dönüştüğü gündür o.” (Kâria: 1-5)
Bu depremlerin hatırlattığı önemli bir başka husus ise kıyametten önce deprem veya başka sebeplerle her an öleceğimizi hesap ederek yaşama bilincini kazanmak olmalıdır. En’am suresinin 162. âyetinde buyrulduğu gibi; “De ki: Benim namazım, ibadetlerim, hayatım ve ölümüm âlemlerin Rabbi olan Allah içindir.” âyeti yaşantımızda hep rehberimiz olmalı.
KURAN’DA DEPREM
Deprem: İlahi düzenin bir parçası (doğa yasalarıyla uyumlu) Kur’an’a göre yeryüzü rastgele değil, ölçüyle yaratılmıştır:
“Biz yeryüzünü bir döşek kıldık ve onda sabit dağlar yerleştirdik.” (Nebe 6–7)
Evren kanunlarla işler. Sarsıntılar bu düzenin istisnası değil, parçasıdır
Yani Kur’an, “deprem , mucizevi istisna” bir olaydır demez; “deprem, ölçülü (kanunlara bağlanmış)bir sistem içinde gerçekleşen olay” der.
Depremler Sünnetullahın (Allah’ın yeryüzündeki kanunu) parçası olup, fizik, jeoloji vs. kanunları içinde(ölçü=kader) gerçekleşen var olan, Var olacak olan yerküre olaylarıdır.
Deprem: Toplumsal ahlâk için bir uyarı dilidir
Örnekler:
Medyen halkı, Semûd kavmi Lût kavmi cezalandırıldığı gibi.
Ancak Kur’an asla şunu demez: “Depreme uğrayan herkes suçludur.”
Kuran depremin masumlar için bir ilahi sınav olduğunu bildirir.
Deprem: Masumlar için ceza değil, imtihan içindir. Kur’an- Kerimde;
“Başınıza gelen musibetler, kendi ellerinizle yaptıklarınız sebebiyledir; ama Allah çoğunu affeder.” (Şûrâ: 30)