Şekerli peynirli börekte iki şehrin mutfak geleneği
Şekerli peynirli börekte iki şehrin mutfak geleneği
İçeriği Görüntüle
Kahramanmaraş kuyumculuğunda ramat, üretim sırasında kaybolan altın parçacıklarının atıklardan ayrılarak yeniden kazanılması işlemini anlatıyor.
Kahramanmaraş'ın geleneksel kuyumculuk terminolojisinde bulunan ramat, altın işleme sırasında atıkların arasında kalan değerli metal parçacıklarının yeniden kazanılmasına ilişkin işlemi ifade ediyor.
Kentin yöresel meslek söz varlığını inceleyen akademik çalışmada ramat, kuyumcu atölyelerindeki üretim ve tasarım sırasında yere düşen altın atıklarının değersiz malzemelerden ayrılarak yeniden kullanılabilir hâle getirilmesi olarak açıklanıyor.
Burak Telli ve Büşranur Aslan'ın 2023 yılında yayımlanan Kahramanmaraş Ağzından Derleme Sözlüğü'ne Katkılar-2 başlıklı araştırmasının 76. sayfasında kelimenin ayrıntılı tanımı bulunuyor.
Anadolu Ajansının 24 Mart 2023 tarihli Kahramanmaraş haberinde de kuyumcuların atölyelerindeki altın tozlarını ramat işlemi için topladığı belgelenmişti.
RAMAT ALTIN ATIKLARININ GERİ KAZANILMASINI ANLATIYOR
Akademik sözlükte ramat, üretim sırasında yere düşen altın parçacıklarının yeniden değerlendirilmesiyle bağlantılı işlem olarak tanımlanıyor.
Tanımda kuyumcu atölyelerinin zeminlerindeki ızgaralar arasında biriken atıklara özellikle yer veriliyor.
Bu malzemeler içerisinde bulunan değerli metal parçacıkları, başka atıklardan ayrıştırılarak yeniden kullanılabiliyor.
Ancak araştırma, ayrıştırmanın bütün kimyasal veya fiziksel aşamalarını açıklamıyor.
Dolayısıyla ramatı yalnızca bir eleme işlemi şeklinde tanımlamak veya kaynakta bulunmayan teknik işlemler sıralamak doğru değil.
KAHRAMANMARAŞ'TA KUYUMCULAR RAMAT İÇİN ALTIN TOZLARINI TOPLADI
Anadolu Ajansının 24 Mart 2023 tarihli haberinde, Kahramanmaraş'taki Altınşehir Kuyumculuk İhtisas Küçük Sanayi Sitesi'nde yürütülen çalışmalar anlatıldı.
6 Şubat depremlerinin ardından güçlendirme yapılması için iş yerlerini boşaltan kuyumcular, atölyelerde biriken altın tozlarını ve atıklarını da topladı.
Haberde bu malzemelerin ramat işlemi yapan tesislere gönderilerek yeniden değerlendirildiği belirtildi.
Kuyumcu esnafından Özgür Samet Göl, atölyelerinde biriken altınların ayrıştırma yoluyla geri kazanıldığını anlattı.
Bu haber, ramat kelimesinin Kahramanmaraş'taki gerçek kuyumculuk faaliyetlerinde kullanıldığını gösteren doğrudan bir gazetecilik kaydı oluşturuyor.
RAMATÇILIK AYRI BİR UZMANLIK ALANI
Anadolu Ajansının 2016 yılında yayımladığı Altının çöpçüleri: Ramatçılar başlıklı araştırmada, bu işle uğraşan ustaların faaliyetleri anlatıldı.
Haberde suya, toza veya üretim atıklarına karışan altınların geri kazanılması için ayrı işlemler uygulandığı belirtiliyor.
Ramatçılık, bu yönüyle takı tasarımından farklı bir uzmanlık gerektiriyor.
Ancak her kuyumcu atölyesinde ramat işleminin doğrudan yapıldığı veya bütün firmaların aynı teknikleri kullandığı söylenemez.
KUYUMCULUĞUN MESLEK KELİMELERİ BELGELENİYOR
Kahramanmaraş ağız araştırmasında kuyumculukla ilgili farklı araç, malzeme ve işlem adları bulunuyor.
Ramat, değerli metal kaybının azaltılması ve üretim atıklarının değerlendirilmesiyle bağlantılı bir terim olarak bunlar arasında yer alıyor.
Bununla birlikte Kahramanmaraş'ta günümüzde kaç ramat atölyesi bulunduğu veya yıllık ne kadar altın geri kazanıldığı hakkında bu kaynaklarda güncel ve kapsamlı veri bulunmuyor.
Ramat, Kahramanmaraş'ın kuyumculuk kültüründe hem akademik olarak tanımlanan hem de gerçek atölye uygulamalarında belgelenen meslek terimlerinden biri.
YOUTUBE ETİKETLERİ: #Kahramanmaraş #Ramat #Kuyumculuk #Altınİşçiliği #GelenekselMeslekler
INSTAGRAM ETİKETLERİ: #Kahramanmaraş #Ramat #Kuyumcukent #AltınUstası #GeriKazanım #MaraşKültürü #Ajans344
TİKTOK ETİKETLERİ: #Ramat #Kahramanmaraş #AltınTozu #Kuyumcu
FACEBOOK ETİKETLERİ: #Kahramanmaraş #Ramatçılık #Kuyumculuk #KültürelMiras
KAYNAKLAR:
Telli ve Aslan (2023), Kahramanmaraş Ağzından Derleme Sözlüğü'ne Katkılar-2, s. 76:
https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3582673
Anadolu Ajansı, Kahramanmaraş'taki kuyumcular altın çöplerini topluyor, 24 Mart 2023:
https://www.aa.com.tr/tr/gundem/kahramanmarastaki-kuyumcular-is-yerlerini-bosaltirken-altin-coplerini-de-topluyor-/2854628
Anadolu Ajansı, Altının çöpçüleri: Ramatçılar:
https://www.aa.com.tr/tr/yasam/altinin-copculeri-ramatcilar/702488

Muhabir: SERPİL KARA