Kahramanmaraş düğünlerinde davetin eski adı çağırtı

Çağırtı ne demek? Kahramanmaraş'ın geleneksel düğün daveti kültüründe kullanılan yöresel kelimenin anlamı incelendi.

Atilla ŞAKACI 08.11.2026 - 09:14 —

Kahramanmaraş'ta sağlam yorgan dikişinin adı sırık

İçeriği Görüntüle

Kahramanmaraş ağzında çağırtı, düğüne davet ve okuntu anlamıyla kullanılıyor. Sözcük akademik sözlükte kayıtlı.

Kahramanmaraş'ın geleneksel düğün söz varlığında bulunan çağırtı, düğüne davet ve okuntu anlamıyla kullanılıyor. Yöresel konuşma dilinde kayıt altına alınan kelime, evlilik törenlerinin davet aşamasıyla bağlantılı adlandırmalar arasında yer alıyor.

Burak Telli ve Büşranur Aslan'ın 30 Aralık 2023 tarihinde yayımlanan Kahramanmaraş Ağzından Derleme Sözlüğü'ne Katkılar-2 başlıklı araştırmasının 76. sayfasında çağırtı kelimesi, nişan ve düğünle ilgili söz varlığı bölümünde bulunuyor.

Araştırmada sözcüğün karşılığı davetiye ve okuntu olarak açıklanıyor.

ÇAĞIRTI DÜĞÜNE DAVET ANLAMINDA KAYITLI

Akademik kaynakta çağırtı, düğün davetiyle bağlantılı bir isim olarak yer alıyor.

Bu kullanım, kelimenin evlilik töreninin kendisini değil, davet aşamasını anlattığını gösteriyor.

Ancak araştırmada çağırtının mutlaka basılı bir davetiye, sözlü çağrı veya hediyeyle birlikte yapılan davet olduğu belirtilmiyor.

Bu nedenle sözcüğün anlamı açıklanırken davet yöntemine ilişkin doğrulanmamış ayrıntılar eklenmemeli.

OKUNTU GELENEĞİ ANADOLU'DA FARKLI ŞEKİLLERDE YAŞIYOR

Kültür ve Turizm Bakanlığının yayımladığı Selâm ile Düğün Çağırma Geleneğinden Davetiye Kültürüne Kültürel Ekonomik Bir İnceleme başlıklı çalışmada Anadolu'daki geleneksel düğün çağrıları ele alınıyor.

Araştırmada bazı yörelerde düğün davetinin okuntu adıyla gerçekleştirildiği, davetlilere hediyeler götürülebildiği ve çağrıların sözlü olarak yapılabildiği anlatılıyor.

Bu bilgiler, çağırma ve okuntu uygulamalarının kültürel çerçevesini açıklıyor.

Ancak kaynakta anlatılan bütün bölgesel uygulamaların Kahramanmaraş'taki çağırtı ile aynı olduğu varsayılamaz.

SÖZLÜ DÜĞÜN DAVETİNİN GÜNCEL ÖRNEKLERİ VAR

Anadolu Ajansının 17 Ağustos 2025 tarihli haberinde, Samsun'un Alaçam ilçesindeki Göçkün Mahallesi'nde sürdürülen köy okuması geleneği anlatıldı.

Haberde gençlerin davul ve zurna eşliğinde evleri dolaşarak düğün davetini sözlü biçimde ilettiği belirtildi.

Samsun'daki bu uygulama, Anadolu'da düğün davetinin yalnızca basılı kartlarla yapılmadığını gösteren güncel bir örnek.

Ancak uygulama Samsun'a aittir. Kahramanmaraş'taki çağırtı kelimesinin aynı tören biçimini ifade ettiğine ilişkin doğrudan bilgi bulunmuyor.

MARAŞ'IN DÜĞÜN KELİMELERİ KÜLTÜREL KAYITLARDA

Kahramanmaraş ağız araştırmalarında gelin alma, nişan, kına gecesi ve düğün hediyeleriyle bağlantılı farklı kelimeler yer alıyor.

Çağırtı da bu söz varlığının davet aşamasına ilişkin örneklerinden biri.

Kelimenin ilk kullanım tarihi veya Kahramanmaraş'ın hangi ilçelerinde günümüzde daha sık kullanıldığı hakkında kesin veriler bulunmuyor.

Çağırtı, Kahramanmaraş'ın geleneksel düğün kültürünü ve yöresel konuşma dilini belgeleyen kelimeler arasında yer alıyor.