Azerbaycan'da devlet okullarındaki öğrenci kıyafetlerine ilişkin yapılan düzenleme, başörtüsü yasağı tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. Azerbaycan Bakanlar Kurulunun 21 Eylül 2026 tarihinde gerçekleştirdiği değişikliklerin ardından bazı okullarda başörtülü kız öğrencilerin derslere alınmadığı ve başörtülerini çıkarmalarının istendiği yönünde iddialar ortaya atıldı. Ancak düzenlemede başörtüsünü doğrudan yasaklayan açık bir hüküm bulunmuyor.
Yeni düzenlemede, okul üniformasının bütünlüğünü bozan veya genel eğitimin laikliği ilkesine aykırı olduğu değerlendirilen ek kıyafet unsurlarının kullanılmasına izin verilmemesi öngörülüyor. Bununla birlikte hangi kıyafetlerin bu kapsamda değerlendirileceği açıkça belirtilmiyor.
Bakü, Sumgayıt, Mehdiabad, Celilabad ve İmişli gibi bölgelerde başörtülü öğrencilerin eğitimlerine devam etmelerinin engellendiği yönündeki iddialar, uygulamanın kapsamına ilişkin tartışmaları artırdı. Bazı olaylara ilişkin görüntüler sosyal medyada paylaşılırken, iddiaların tamamının bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmadığı belirtildi. Peki, Azerbaycan'da okullarda başörtüsü yasaklandı mı, yeni düzenleme ne anlama geliyor ve öğrencilerle ilgili iddiaların arkasında ne var?
AZERBAYCAN'DA OKULLARDA BAŞÖRTÜSÜ YASAKLANDI MI?
Azerbaycan'da 21 Eylül 2026 tarihinde okul kıyafetlerine ilişkin yapılan düzenleme, başörtüsünü açıkça yasaklayan bir hüküm içermiyor. Bakanlar Kurulu tarafından gerçekleştirilen değişikliklerde, okul üniformasının bütünlüğünü bozan veya genel eğitimin laikliği ilkesine aykırı olduğu değerlendirilen ek kıyafet unsurlarının kullanılmasına izin verilmemesi öngörülüyor.
Ancak düzenleme metninde başörtüsü ifadesi doğrudan yer almıyor. Ayrıca hangi kıyafetlerin laiklik ilkesine aykırı kabul edileceği de açıkça tanımlanmıyor. Bu durum, yeni kuralların başörtülü öğrencileri kapsayıp kapsamadığı konusunda farklı yorumların ortaya çıkmasına neden oldu.
Düzenlemenin ardından bazı okullarda başörtülü kız öğrencilerin derslere alınmadığı veya başörtülerini çıkarmalarının istendiği ileri sürüldü. Bununla birlikte aktarılan düzenleme hükümlerinde, ülke genelindeki bütün devlet okullarında başörtüsünün açıkça yasaklandığını gösteren bir ifade bulunmuyor.
AZERBAYCAN BAŞÖRTÜSÜ YASAĞI OLAYI NEDİR?
Azerbaycan'da başörtüsü tartışmalarının temelinde, devlet okullarındaki kıyafet kurallarının değiştirilmesi ve bazı öğrencilerin okula alınmadığı yönündeki iddialar bulunuyor. 21 Eylül'de yapılan düzenleme, okul üniformasının bütünlüğü ve genel eğitimin laikliği ilkesi kapsamında ek kıyafet unsurlarına ilişkin sınırlamalar öngörüyor. Bu değişikliğin ardından başörtülü öğrencilerin okullara kabul edilmediğine yönelik haberler gündeme geldi. Ancak tartışmalar yalnızca eylül ayındaki düzenlemeyle başlamadı. 2026 yılının mart ayından itibaren Azerbaycan'ın farklı bölgelerinde benzer iddiaların ortaya atıldığı belirtildi.
Bakü, Sumgayıt, Mehdiabad, Celilabad ve İmişli, başörtülü öğrencilerin eğitimlerine ilişkin iddiaların gündeme geldiği yerler arasında bulunuyor. Bu nedenle tartışmalar, hem ülke genelindeki kıyafet düzenlemesini hem de bazı okullarda uygulandığı ileri sürülen kısıtlamaları kapsıyor.
21 EYLÜL 2026 TARİHLİ DÜZENLEMEDE NE VAR?
Azerbaycan Bakanlar Kurulu, 21 Eylül 2026 tarihinde devlet okullarındaki öğrenci kıyafetlerine ilişkin kurallarda değişiklik yaptı. Düzenlemede, okul üniformasının bütünlüğünü bozan veya genel eğitimin laikliği ilkesine aykırı olduğu değerlendirilen ek kıyafet unsurlarının kullanılmasına izin verilmemesi öngörüldü.
Ancak başörtüsü, düzenleme metninde doğrudan yasaklanan bir kıyafet olarak belirtilmedi. Bunun yanında hangi ek kıyafetlerin laiklik ilkesine aykırı sayılacağı da açıkça ifade edilmedi. Bu belirsizlik, başörtüsünün yeni kıyafet kuralları kapsamında nasıl değerlendirileceğine ilişkin tartışmalara yol açtı.
Ayrıca düzenlemede başörtülü öğrencilerin okula alınmaması, derslerden uzaklaştırılması veya okuldan çıkarılması gibi yaptırımlar da açıkça yer almıyor. Dolayısıyla aktarılan düzenleme ile bazı okullarda yaşandığı iddia edilen uygulamaların birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerekiyor.
BAŞÖRTÜLÜ ÖĞRENCİLER OKULA ALINMADI MI?
Azerbaycan'da bazı başörtülü kız öğrencilerin okula alınmadığı veya başörtülerini çıkarmalarının istendiği yönünde iddialar gündeme geldi. BBC Azerbaycanca'nın 30 Eylül 2026 tarihli haberinde, bu tür uygulamalara ilişkin iddiaların farklı bölgelerde ortaya çıktığı aktarıldı. Mehdiabad'daki 3 numaralı okulda 23 başörtülü öğrencinin derslerden uzaklaştırıldığı ileri sürüldü. Bununla birlikte söz konusu iddiaların tamamının bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmadığı belirtildi.
Bu nedenle Mehdiabad'daki olayla ilgili aktarılan bilgiler kesinleşmiş bir idari karar olarak değil, doğrulanması gereken iddialar olarak değerlendiriliyor. Başörtülü öğrencilerin eğitimlerine erişimine ilişkin tartışmalar, Sumgayıt'ta yaşandığı öne sürülen olayla da gündeme geldi.
SUMGAYIT'TAKİ OKULDA NE OLDU?
Azerbaycan'ın Sumgayıt kentinde 28 Eylül 2026 tarihinde yaşandığı belirtilen bir olay, başörtüsü tartışmalarının öne çıkan başlıklarından biri oldu. Kentteki 6 numaralı okulda başörtüsü takan bazı öğrencilerin okula alınmadığını gösterdiği öne sürülen görüntüler sosyal medyada yayıldı. Görüntülerin ardından başörtülü öğrencilerin okula girişinin engellendiği yönündeki iddialar gündeme geldi. Haberlerde, velilerin tepkisinin ardından söz konusu uygulamanın geri çekildiği ileri sürüldü.
Ancak olayın bütün ayrıntılarına ilişkin yetkili makamlardan yapılmış kapsamlı ve doğrulanmış bir açıklama aktarılan bilgiler arasında bulunmuyor. Bu nedenle Sumgayıt'taki olay hakkında sosyal medyada yayılan iddialarla resmî olarak doğrulanmış bilgilerin birbirinden ayrılması gerekiyor.
AZERBAYCAN'DA BAŞÖRTÜSÜ TARTIŞMALARI NE ZAMAN BAŞLADI?
Azerbaycan'da başörtülü öğrencilerin okula alınmadığına yönelik iddialar, 2026 yılının mart ayından itibaren farklı bölgelerde gündeme geldi. Eylül ayında okul kıyafetlerine ilişkin yeni düzenlemenin yapılmasıyla birlikte tartışmalar yeniden yoğunlaştı. 21 Eylül tarihli değişikliğin ardından bazı okullarda başörtülü öğrencilerin derslere katılımının engellendiği ileri sürüldü.
28 Eylül'de Sumgayıt'taki 6 numaralı okula ilişkin görüntülerin sosyal medyada paylaşılması da tartışmaların yayılmasına neden oldu. 30 Eylül'de BBC Azerbaycanca tarafından yayımlanan haberde ise farklı bölgelerdeki iddialara yer verildi. Bununla birlikte bütün iddiaların bağımsız kaynaklarca doğrulanmadığı da belirtildi.
AZERBAYCAN'DAKİ BAŞÖRTÜSÜ DÜZENLEMESİ YASAL MI?
Azerbaycan'daki okul kıyafeti düzenlemesinin hukuki dayanağı, 2026 yılında eğitim mevzuatında yapılan değişikliklere dayanıyor. 7 Temmuz 2026 tarihinde eğitim mevzuatında değişiklikler kabul edildi. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 22 Temmuz tarihli kararnamesiyle Bakanlar Kuruluna okul kıyafetlerine ilişkin kuralları yeni mevzuata uygun biçimde güncelleme görevi verildi. Bu sürecin ardından 21 Eylül 2026 tarihinde okul kıyafetleriyle ilgili değişiklik gerçekleştirildi. Ancak düzenlemenin hukuki dayanağının bulunması, başörtüsünün açıkça yasaklandığı anlamına gelmiyor.
Aktarılan düzenleme hükümlerinde başörtüsü doğrudan belirtilmediği gibi başörtülü öğrencilerin derslerden uzaklaştırılmasına ilişkin açık bir yaptırım da yer almıyor. Tartışmaların temelinde, okul kıyafetlerine ilişkin genel kuralların başörtüsü açısından nasıl yorumlandığı bulunuyor.
ABGÜL SÜLEYMANOV NEDEN GÖZALTINA ALINDI?
Azerbaycan'da okul kıyafetleri ve başörtüsü tartışmalarının sürdüğü dönemde din adamı Abgül Süleymanov'un gözaltına alınması da gündeme geldi. Süleymanov, 22 Eylül 2026 tarihinde gözaltına alındı.
Gözaltına alınmadan önce sosyal medya üzerinden yeni okul kıyafeti düzenlemesini ve başörtüsüne yönelik olası kısıtlamaları eleştirmişti. Süleymanov'un ailesi, gözaltı işleminin bu paylaşımlarla bağlantılı olduğunu ileri sürdü. Daha sonra mahkeme kararıyla Süleymanov'a 30 gün idari hapis cezası verildi.
Ancak polis ve mahkeme tarafından gözaltı ve hapis cezasının başörtüsü konusundaki paylaşımlarla bağlantılı olduğuna ilişkin açık bir açıklama yapılmadı. Bu nedenle ailesinin ileri sürdüğü gerekçe, resmî makamlar tarafından doğrulanmış bir bilgi olarak değerlendirilemiyor.
İLHAM ALİYEV BAŞÖRTÜSÜ TARTIŞMALARI HAKKINDA NE DEDİ?
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 2 Ekim 2026 tarihinde yaptığı açıklamalar da başörtüsü tartışmalarıyla ilişkilendirildi. Aliyev, Yeni Azerbaycan Partisi'nin VIII. Kurultayı'nda yaptığı konuşmada ülkesinin bağımsız politika izlediğini vurguladı. Azerbaycan'ın güçlenmesi ve daha bağımsız bir politika izlemesiyle ülke üzerindeki baskıların arttığını belirtti.
Dışarıdan Azerbaycan'ın iç işlerine müdahale edilmemesi gerektiğini ifade eden Aliyev, ülkesinin yaşam tarzına karışılmaması gerektiğini söyledi. Ayrıca Azerbaycan'ın ideolojik alanının ve dış politika stratejisinin yabancı unsurlardan ve yabancı nüfuzundan arındırılması gerektiğini dile getirdi.
Aliyev'in açıklamaları, Türkiye'deki bazı medya kuruluşlarında Azerbaycan'daki okul kıyafeti düzenlemesi ve başörtüsü tartışmalarıyla ilişkilendirildi. Ancak aktarılan konuşma içeriğinde başörtüsünü doğrudan yasaklayan veya okul kıyafeti düzenlemesinin başörtüsüne ilişkin kapsamını açıklayan bir ifade bulunmuyor.
AZERBAYCAN'DA BAŞÖRTÜSÜ YASAĞI VAR MI?
Azerbaycan'da 21 Eylül 2026 tarihinde yapılan okul kıyafeti düzenlemesinde başörtüsünün açıkça yasaklandığına ilişkin bir hüküm bulunmuyor. Düzenleme, okul üniformasının bütünlüğünü bozan veya genel eğitimin laikliği ilkesine aykırı görülen ek kıyafet unsurlarına ilişkin sınırlamalar içeriyor. Ancak başörtüsünün bu kapsamda değerlendirilip değerlendirilmeyeceği açıkça belirtilmiyor.
Buna karşılık bazı okullarda başörtülü öğrencilerin derslere alınmadığı veya başörtülerini çıkarmalarının istendiği yönündeki iddialar tartışılmaya devam ediyor. Mehdiabad ve Sumgayıt'taki olaylara ilişkin iddialar da bu tartışmaların önemli başlıkları arasında bulunuyor.
Mevcut bilgiler doğrultusunda, Azerbaycan genelinde bütün devlet okullarında başörtüsünü açıkça yasaklayan bir düzenleme bulunduğunu söylemek mümkün değil. Ancak bazı okullarda başörtülü öğrencilere yönelik kısıtlamalar uygulandığına ilişkin iddialar, okul kıyafeti kurallarının nasıl yorumlandığı konusundaki tartışmaları sürdürüyor.
