ABD ile İran arasında uzun süredir devam eden gerilimde kritik bir döneme girildi. ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik askeri operasyonları 2 hafta süreyle durdurmayı kabul ettiklerini açıklarken, bu kararın en önemli şartı olarak Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılmasını gösterdi. İran tarafı da ateşkesi kabul ettiğini duyururken, sürecin Pakistan’ın arabuluculuğunda yürütüleceği açıklandı. Tarafların karşılıklı olarak sunduğu tekliflerin müzakere edileceği belirtilirken, özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki güvenli geçiş konusu ön plana çıktı. Açıklamalar, Orta Doğu’da yeni bir diplomatik sürecin başlayabileceği yönünde güçlü sinyaller verdi.
ABD VE İRAN ARASINDA 2 HAFTALIK ATEŞKES KARARI
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada İran’a yönelik saldırıların 2 hafta süreyle durdurulacağını duyurdu. Trump, bu sürecin nihai anlaşmanın şekillenmesi açısından kritik bir zaman dilimi olacağını belirtti.
Ateşkesin yalnızca geçici bir duraklama olmadığını vurgulayan Trump, tarafların uzun vadeli bir barış anlaşmasına oldukça yakın olduğunu ifade etti. Açıklamasında, İran’dan gelen 10 maddelik teklifin müzakereler için “uygulanabilir bir temel” oluşturduğunu dile getirdi.
Pakistan’ın arabuluculuğunda yürütülen görüşmelerin olumlu ilerlediğini belirten Trump, bu sürecin diplomatik çözüm için önemli bir fırsat olduğunu söyledi. Bu gelişme, uzun süredir devam eden askeri gerilimin yerini müzakere sürecine bırakabileceği şeklinde yorumlandı.
HÜRMÜZ BOĞAZI ŞARTI SÜRECİN MERKEZİNDE
Ateşkesin en kritik şartı olarak Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılması öne çıktı. Trump, bu stratejik geçiş noktasının uluslararası ticaret açısından hayati öneme sahip olduğunu belirtti.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol taşımacılığının önemli bir bölümünün geçtiği bir hat olması nedeniyle küresel ekonomi üzerinde doğrudan etkili bir konumda bulunuyor. Bu nedenle boğazın açık tutulması, yalnızca bölgesel değil küresel bir mesele olarak değerlendiriliyor.
ABD’nin bu konuda ısrarcı olduğu ve ateşkesin sürdürülebilirliği için bu şartın vazgeçilmez olduğu ifade ediliyor. Uzmanlar, bu maddenin müzakerelerin en kritik başlıklarından biri olacağını belirtiyor.
İRAN 10 MADDELİK TEKLİFİYLE MASADA
İran yönetimi de ateşkes kararını kabul ettiğini duyurarak sürece dahil oldu. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi tarafından yapılan açıklamada, ülkenin savaşta hedeflerine ulaştığı ve artık siyasi sürecin ön plana çıkacağı ifade edildi.
İran’ın sunduğu 10 maddelik teklif ise müzakerelerin temelini oluşturuyor. Bu maddeler arasında:
-
Hürmüz Boğazı’nda kontrollü ve güvenli geçiş
-
ABD güçlerinin bölgeden çekilmesi
-
Yaptırımların kaldırılması
-
İran’ın yurt dışındaki varlıklarının serbest bırakılması
-
Tüm sürecin Birleşmiş Milletler kararıyla güvence altına alınması
gibi kritik başlıklar yer alıyor.
Bu tekliflerin kabul edilmesi halinde bölgedeki dengelerin köklü şekilde değişebileceği değerlendiriliyor.
MÜZAKERELER İSLAMABAD’DA BAŞLAYACAK
Taraflar arasında yürütülecek müzakerelerin Pakistan’ın başkenti İslamabad’da başlayacağı açıklandı. Görüşmelerin en fazla 15 gün içinde tamamlanması hedeflenirken, sürenin tarafların mutabakatıyla uzatılabileceği belirtildi.
İran tarafı, ABD’ye karşı “tam güvensizlik” içinde olduklarını vurgulasa da diplomatik sürecin devam edeceğini ifade etti. Bu durum, müzakerelerin zorlu geçebileceğine işaret ediyor.
Pakistan’ın arabulucu rolü ise sürecin en dikkat çeken unsurlarından biri olarak öne çıktı. Uzmanlar, bu görüşmelerin Orta Doğu’da yeni bir diplomatik dönemin başlangıcı olabileceğini belirtiyor.
İRAN’DAN HÜRMÜZ BOĞAZI İÇİN GÜVENLİ GEÇİŞ AÇIKLAMASI
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de yaptığı açıklamada, ateşkes sürecinde Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin güvenli şekilde sağlanacağını duyurdu. Arakçi, bu geçişlerin İran Silahlı Kuvvetleri ile koordineli olarak yürütüleceğini belirtti.
Açıklamada, ABD’nin saldırıları durdurması halinde İran’ın da savunma operasyonlarını sonlandıracağı ifade edildi. Bu karşılıklı adımların, ateşkesin sürdürülebilirliği açısından kritik olduğu vurgulandı.
Arakçi ayrıca Pakistan’ın arabuluculuk rolüne teşekkür ederek, bu sürecin sona erdirilmesi için yürütülen çabaların önemine dikkat çekti.
Kaynak: DHA



