İzmir’in Bergama ilçesi, insanlık tarihinin en önemli yazı malzemelerinden biri olan parşömenin son büyük temsilcisini kaybetti. UNESCO tarafından ‘Yaşayan İnsan Hazinesi’ unvanına layık görülen, geleneksel Türk el sanatlarının dünyadaki en önemli isimlerinden İsmail Araç, 93 yaşında hayata gözlerini yumdu. Yaşlılığa bağlı sağlık sorunları ve solunum yetmezliği nedeniyle evinde vefat eden usta sanatçının ölümü, hem sanat dünyasında hem de Bergama halkı arasında derin bir üzüntüye neden oldu.
BERGAMA’DA HÜZÜNLÜ VEDA
İsmail Araç için Bergama Yeni Cami'de öğle namazını müteakip cenaze töreni düzenlendi. Törene sanatçının ailesi, sevenleri, yerel yöneticiler ve kültür-sanat camiasından çok sayıda isim katıldı. Dualar eşliğinde kılınan cenaze namazının ardından usta sanatçının naaşı, Bergama Mezarlığı'nda toprağa verildi. 1933 yılında Bergama'da dünyaya gelen ve 1953 yılında Tabakçılar Köprüsü altında mesleğe ilk adımını atan Araç, tam 71 yıl boyunca dericilik ve parşömen sanatına adanmış bir ömür sürdü.
ANTİK ÇAĞ’DAN GÜNÜMÜZE BİR KÜLTÜR ELÇİSİ
Bergama Krallığı döneminde, M.Ö. 2. yüzyılda geliştirilen parşömen üretimini, günümüzde hiçbir kimyasal kullanmadan geleneksel yöntemlerle sürdüren dünyadaki yegane ustalardan biriydi. Oğlak ve keçi derilerini "kavaleto" adı verilen geleneksel bıçaklarla sabırla işleyerek parşömene dönüştüren Araç, ağır fiziksel emeği sanatla harmanlıyordu. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın 2017 yılında verdiği 'Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı' unvanı ile tescillenen başarıları, 2021 yılında UNESCO'nun 'Yaşayan İnsan Hazinesi' unvanıyla uluslararası bir boyuta taşındı.
SANATINI GELECEK KUŞAKLARA EMANET ETTİ
İsmail Araç’ın en büyük arzusu, ömrünü adadığı bu kadim sanatın kendisiyle birlikte tarihe karışmamasıydı. Yaşamının son dönemlerinde bu hayalini gerçekleştiren usta sanatçı; Demet Sağlam Tokbay ve Nesrin Ermiş Pavlis’i yanına alarak yetiştirdi. Düzenlenen geleneksel 'peştemal kuşatma' töreniyle çıraklarına ustalık icazetini veren Araç, sanatının emin ellerde kalmasının huzuruyla veda etti. Onun Bergama’nın kültürel hafızasına bıraktığı izler ve öğrettiği geleneksel teknikler, parşömen sanatının yaşatılmasında temel rehber olmaya devam edecek.
