Türk Böbrek Vakfı (TBV) uzmanları, sosyal medyada ve internet platformlarında yaygınlaşan şok diyetlerin ciddi sağlık riskleri taşıdığını açıkladı. Özellikle çok düşük kalorili, yüksek proteinli ve az sıvı tüketimi ile yapılan diyetler, böbrekler başta olmak üzere organlarda kalıcı hasara yol açabiliyor.
TBV uzmanları, kısa vadede kilo kaybı sağlayan bu diyetlerin uzun dönemde kronik böbrek yetmezliği ve metabolik sorunlar gibi ciddi tablolara zemin hazırlayabileceğine dikkat çekti.
Şok Diyetler ve Yo-Yo Sendromu
TBV Diyetisyeni Gökçen Efe Aydın, şok diyetlerin kısa süreli kilo kaybı sağladığını ancak vücudu koruma moduna soktuğunu belirtiyor:
“Vücut, uzun süre aç kaldığında metabolizmayı yavaşlatır, kişi çabuk yorulur, üşür ve halsiz hisseder. Diyet bittiğinde ise alınan kilolar çoğu zaman geri gelir. Bu döngüye ‘yo-yo sendromu’ denir. Sürekli şok diyetlerle verilen kilolar kalıcı olarak kaybolmaz, organlar da bu süreçte zorlanır.”
Aydın, diyetin yaşam biçimi olduğunu vurgulayarak, sağlıklı kilo vermek için sadece kalori kısıtlamasının yeterli olmadığını söyledi.
TBV Danışma Meclisi Üyesi Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Nadir Alpay, yüksek proteinli ve düşük kalorili diyetlerin böbreklere aşırı yük bindirdiğini belirtti:
-
Artan böbrek yükü: Yüksek protein alımı vücutta azotlu artık maddeleri artırır, böbreklerin süzme kapasitesi düşer.
-
Dehidrasyon riski: Az sıvı alımı ve düşük karbonhidrat tüketimi, vücuttaki suyun hızla kaybolmasına neden olur; böbrek fonksiyonları zorlanır.
-
Böbrek taşı riski: Asidik idrar ve düşük kalsiyum alımı, kalsiyum oksalat ve ürik asit taşlarının oluşumunu hızlandırır.
-
Elektrolit dengesizliği: Sodyum, potasyum, magnezyum ve kalsiyum dengesi bozulabilir, kalp ve kas fonksiyonları olumsuz etkilenebilir.
Alpay, özellikle hipertansiyon veya diyabet hastalarında bu risklerin daha erken dönemde ortaya çıkabileceğini vurguladı.
Sağlıklı Kilo Vermek İçin Öneriler
Uzmanlar, kilo verirken organ sağlığını korumanın önemine dikkat çekiyor:
-
Protein, karbonhidrat, yağ ve lif dengesi sağlanmalı
-
Vitamin ve minerallerle desteklenmiş beslenme uygulanmalı
-
Günlük 2–2,5 litre su tüketimi sağlanmalı
-
Tuz ve işlenmiş gıdalar sınırlandırılmalı
-
Haftada 0,5–1 kilo kaybı hedeflenmeli
Doç. Dr. Alpay, bu şekilde hem sağlıklı kilo kaybı sağlanacağını hem de böbrekler başta olmak üzere organların korunacağını ifade etti.





