Kitap okuma oranları, bir toplumun kültürel gelişmişliğini gösteren önemli göstergelerden biri. Türkiye’de her yıl yayımlanan okuma endeksleri, bu alandaki farkındalığı artırmayı hedefliyor. Son olarak İdefix Okuma Endeksi 2025 sonuçları açıklandı. Verilere göre, bazı illerde kitap okuma oranları ülke ortalamasının oldukça altında.
Ne yazık ki Kahramanmaraş, okuma oranının düşük olduğu iller arasında yer aldı. Peki, Türkiye’de kitap okumaya en az ilgi gösteren şehirler hangileri? İşte o liste ve detaylar…
EN AZ KİTAP OKUNAN 10 İL AÇIKLANDI
İdefix’in verilerine göre Türkiye genelinde kitap okuma oranı batı illerinde görece daha yüksek seyrederken, doğu ve iç Anadolu’da bazı iller düşük seviyelerde kaldı. En az kitap okunan 10 il ise şöyle sıralandı:
- Adıyaman
- Siirt
- Ağrı
- Şanlıurfa
- Muş
- Çorum
- Kahramanmaraş
- Osmaniye
- Yozgat
- Bingöl
Bu liste, sadece satış verilerine dayansa da, okuma alışkanlıklarının bölgesel farklılıklarını ortaya koyması açısından dikkat çekici. Özellikle ilk beşteki illerin ortak özelliği, ekonomik ve eğitime erişim imkânlarının sınırlı olması.
KAHRAMANMARAŞ’TA KİTAP OKUMA ORANI NEDEN DÜŞÜK?
Kahramanmaraş’ın bu listede yer alması, sadece satış rakamlarına değil, aynı zamanda okuma alışkanlıklarına dair sosyolojik verilerle de ilişkilendiriliyor. Şehirde kütüphane sayısı, kitabevlerinin yaygınlığı ve gençlerin kültürel etkinliklere katılım oranı gibi etkenler de kitap okuma alışkanlığını doğrudan etkiliyor.
Uzmanlar, Kahramanmaraş gibi illerde okuma kültürünü artırmak için daha fazla sosyal ve kültürel teşvik gerektiğini vurguluyor. Özellikle çocuklar ve gençlere yönelik kitap okuma kampanyaları, yazar buluşmaları ve okul kütüphanelerinin geliştirilmesi gibi adımların atılması öneriliyor.
OKUMA ALIŞKANLIĞINI NELER ETKİLİYOR?
Bir şehirde kitap okuma oranının düşüklüğü, yalnızca bireysel tercihlere bağlı değil. Sosyoekonomik durum, eğitime erişim, aile içi kültür ve şehirdeki kültürel altyapı gibi pek çok faktör etkili. Kitap okumanın teşvik edildiği ve erişimin kolaylaştığı şehirlerde, okuma oranlarının yükseldiği gözlemleniyor.
Ayrıca dijital içeriklerin yaygınlaşması, kitap okuma sürelerinde azalmaya neden olurken, bu durum özellikle gençler arasında dikkat çeken bir eğilim hâline gelmiş durumda.
TÜRKİYE’DE KİTAP OKUMA ORTALAMASI NE DURUMDA?
TÜİK ve diğer kaynaklardan alınan verilere göre, Türkiye’de bireylerin kitap okuma süresi, günlük ortalama sadece birkaç dakikayla sınırlı kalıyor. Avrupa ülkeleriyle kıyaslandığında bu oran oldukça düşük.
Ancak son yıllarda artan farkındalık kampanyaları, online kitap satışlarının yükselişi ve dijital kütüphaneler sayesinde bu tablo yavaş yavaş değişmeye başladı. Okuma oranlarının artması, sadece bireysel gelişim değil, toplumsal kalkınma açısından da kritik bir öneme sahip.
