İran’ın eski Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad öldürüldü mü? İsrail saldırısı iddiası gündemde
İran’ın eski Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad öldürüldü mü? İsrail saldırısı iddiası gündemde
İçeriği Görüntüle
İran’da artan gerilim ve rejim tartışmaları sürerken, sürgündeki muhalif lider Rıza Pehlevî yaptığı açıklamalarla yeniden gündemin merkezine oturdu. İran halkına yönelik çağrısında mevcut yönetimin sonunun yaklaştığını savunan Pehlevî, güvenlik güçlerine de “millete katılın” mesajı verdi. Açıklamaların ardından “Rıza Pehlevî kimdir, kaç yaşında, aslen nereli, ne istiyor?” soruları yeniden araştırılmaya başlandı.
RIZA PEHLEVÎ KİMDİR?
Rıza Pehlevî, İran’ın son Şahı Muhammed Rıza Pehlevî ile Şahbanu Farah Diba’nın en büyük oğludur. Pehlevî Hanedanı’nın veliahtı olarak 1967 yılında resmen ilan edildi. 1979 İran Devrimi sonrası ailesiyle birlikte ülkeyi terk etmek zorunda kaldı.
1980 yılında babasının vefatının ardından kendisini sembolik olarak “II. Rıza Şah” ilan etti. Ancak İran’da monarşi 1979’da sona erdiği için bu unvan uluslararası düzeyde resmi bir karşılık taşımıyor.
KAÇ YAŞINDA, NERELİ?
Rıza Pehlevî, 31 Ekim 1960 tarihinde Tahran’da doğdu.
2026 yılı itibarıyla 65 yaşındadır.
İran asıllıdır ve Pehlevî Hanedanı’nın mensubudur. 1979’dan bu yana sürgünde yaşamaktadır ve uzun süredir ABD’de ikamet etmektedir.
EĞİTİMİ VE ASKERİ GEÇMİŞİ
Çocukluk yıllarını sarayda özel eğitimle geçiren Pehlevî, genç yaşta pilotluk eğitimi aldı. 1978’de ABD’de Reese Hava Üssü’nde pilot eğitimine başladı.
Ayrıca:
  • Williams College
  • Kahire Amerikan Üniversitesi
  • Güney Kaliforniya Üniversitesi
gibi kurumlarda siyaset bilimi eğitimi aldı. Farsça’nın yanı sıra İngilizce ve Fransızca bilmektedir.
İRAN HALKINA MESAJINDA NE DEDİ?
Rıza Pehlevî son açıklamasında İran dini lideri Ali Hamaney’i sert ifadelerle eleştirdi. Mevcut sistemin sona ermek üzere olduğunu savunan Pehlevî, “Bu bir devrin sonu” ifadelerini kullandı.
Ordunun ve güvenlik güçlerinin artık “çöküşteki bir sistemi korumaması” gerektiğini belirterek şu çağrıyı yaptı:
“Bu, millete katılmak ve İran’ın özgür geleceğine geçişi sağlamak için son fırsatınızdır.”
İran halkına ise birlik ve cesaret mesajı vererek, özgürlük ve demokratik geçiş çağrısında bulundu.
SİYASİ GÖRÜŞLERİ NELER?
Rıza Pehlevî, İran’da:
  • Din ve devlet işlerinin ayrılmasını
  • Laik ve demokratik bir yönetim modelini
  • Özgür ve adil seçimleri
  • İnsan haklarının güçlendirilmesini
savunmaktadır.
Mevcut rejimin devrilmesi halinde doğrudan siyasi göreve talip olmayacağını, yönetim biçiminin halk tarafından referandumla belirlenmesi gerektiğini ifade etmektedir.
ÖZEL HAYATI
Rıza Pehlevî, 1986 yılında Yasmine Etemad-Amini ile evlendi. Çiftin üç kızı bulunmaktadır. Uzun yıllardır ABD’de yaşamaktadır.
ULUSLARARASI TEMASLARI
Pehlevî, Batılı ülkelerle temaslarını sürdürmekte ve İran’daki demokratik hareketi destekleyen bir figür olarak öne çıkmaktadır. İsrail ve ABD’de çeşitli görüşmeler gerçekleştirmiştir.
İran içinde ise destekleyenler ve karşı çıkanlar arasında ciddi görüş ayrılıkları bulunmaktadır.

Kaynak: HABER MERKEZİ