Pakistan-Afganistan savaşı neden çıktı sorusu, Güney Asya’da tansiyonun hızla yükselmesiyle birlikte en çok merak edilen başlıklardan biri haline geldi. Uzun yıllardır devam eden sınır anlaşmazlıkları, özellikle Durand Hattı boyunca yaşanan güvenlik krizleri ve karşılıklı suçlamalar, iki ülke arasındaki kırılgan dengeyi zaten zorlamıştı. Son günlerde art arda gelen hava saldırıları ve kara operasyonları ise gerilimi doğrudan savaşa dönüştürdü. Hem Islamabad hem de Kabil yönetiminden gelen sert açıklamalar, diplomasi kapısının şimdilik kapandığını gösteriyor. Bölgede sivillerin güvenliği ise en büyük endişe kaynağı.
Pakistan-Afganistan Savaşı Neden Çıktı? Sınır Gerilimi Nasıl Tırmandı?
Pakistan-Afganistan savaşı neden çıktı sorusunun temelinde, iki ülke arasında 19. yüzyıldan bu yana tartışmalı olan Durand Hattı bulunuyor. Afganistan yönetimi, bu sınırı resmi ve kalıcı bir uluslararası hat olarak tanımadığını sık sık dile getirirken, Pakistan ise sınır güvenliğini artırmak amacıyla bölgede askeri varlığını güçlendirdi. Özellikle son dönemde sınır hattında artan silahlı saldırılar ve karşılıklı topçu atışları, tansiyonu daha da yükseltti.
Pakistan tarafı, Afganistan topraklarından kendi güvenlik güçlerine yönelik saldırılar düzenlendiğini öne sürerken; Afganistan yönetimi ise Pakistan’ın hava operasyonlarıyla egemenlik ihlali yaptığını savundu. Bu karşılıklı suçlamalar kısa sürede fiili çatışmaya dönüştü. Sabah saatlerinde başlayan hava bombardımanları, savaşın resmen başladığı yönündeki açıklamalarla birlikte yeni bir dönemin kapısını araladı.
Hava Saldırıları Ve Misilleme Operasyonları
Çatışmaların ilk aşamasında Pakistan Hava Kuvvetleri’nin Kabil ve Kandahar çevresine düzenlediği bombardımanlar dikkat çekti. Afganistan’ın doğusundaki Nangarhar vilayetinde bir mühimmat deposunun imha edildiği bildirildi. Pakistanlı yetkililer, operasyonların “terör unsurlarını hedef aldığını” savundu.
Afganistan ise bu saldırılara karşılık verdiğini ve sınır hattındaki bazı askeri noktaları ele geçirdiğini duyurdu. Misilleme operasyonlarında çok sayıda askerin hayatını kaybettiği iddia edildi. Resmi açıklamalarda verilen rakamlar farklılık gösterse de, ölü ve yaralı sayısının her geçen saat arttığı belirtiliyor.
Özellikle gece saatlerinde yoğunlaşan topçu atışları ve hava saldırıları, sınır hattındaki yerleşim alanlarını da etkiledi. Bölgeden gelen görüntüler, sivillerin evlerini terk etmek zorunda kaldığını ortaya koyuyor. Bu durum, Pakistan-Afganistan savaşı neden çıktı sorusunun yanı sıra, savaşın insani boyutunu da gündeme taşıyor.
Stratejik Noktalar Ve Askeri Hedefler
Savaşın ilk gününde her iki taraf da stratejik noktaların kontrol altına alındığını açıkladı. Pakistan tarafı, iki kolordu ve üç tugay karargâhı dahil olmak üzere çok sayıda askeri mevzinin imha edildiğini ve 80’den fazla askeri aracın kullanılamaz hale getirildiğini duyurdu. Afganistan yönetimi ise sınır hattındaki bazı kontrol noktalarını ele geçirdiğini ve Pakistan askerlerine ağır kayıplar verdirdiğini ileri sürdü.
Uzmanlara göre, çatışmaların bu denli hızlı tırmanması, iki ülke arasında zaten kırılgan olan güvenlik mekanizmalarının çöktüğünü gösteriyor. NATO güçlerinin Afganistan’dan çekilmesinin ardından bölgede oluşan güç boşluğu, sınır hattındaki dengeleri daha hassas hale getirmişti. Pakistan Savunma Bakanı’nın yaptığı “Artık aramızda açık savaş var” açıklaması, diplomatik temasların şimdilik askıya alındığına işaret ediyor.
Sivillerin Durumu Ve Bölgeye Etkileri
Pakistan-Afganistan savaşı neden çıktı sorusu kadar önemli bir diğer başlık da çatışmaların sivillere etkisi. Durand Hattı boyunca yaşayan binlerce kişi, bombardıman ve kara operasyonları nedeniyle güvenli bölgelere göç etmeye başladı. Sağlık hizmetlerinin aksaması, elektrik ve iletişim altyapısının zarar görmesi, insani krizi derinleştirebilir.
Uluslararası toplum ise taraflara itidal çağrısı yapıyor. Güney Asya’daki bu yeni savaşın, yalnızca iki ülkeyi değil, bölgesel ticareti ve güvenlik dengelerini de etkilemesi bekleniyor. Özellikle sınır ticareti ve enerji geçiş hatları açısından kritik bir coğrafyada yaşanan bu gelişmeler, küresel diplomasi çevrelerinde yakından izleniyor.
Şu aşamada taraflardan geri adım sinyali gelmiş değil. Sınır hattındaki çatışmaların sürmesi, savaşın daha geniş bir alana yayılabileceği endişesini güçlendiriyor.
