Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Adalet Komisyonu’nda kabul edilen 12. Yargı Paketi, icra-iflas işlemlerinden dijital delillere, ceza yargılamasından adli tıp düzenlemelerine kadar birçok alanda önemli değişiklikler içeriyor. Teklifte en dikkat çeken başlıklardan biri ise kamuoyunda “IBAN mağdurları” olarak bilinen kişilerle ilgili yapılan yeni düzenleme oldu.
IBAN Mağdurlarına Ceza İndirimi Geliyor
Komisyonda kabul edilen düzenlemeye göre, banka hesabını başkasına kullandırarak nitelikli dolandırıcılık suçuna sınırlı şekilde iştirak eden kişiler için cezada indirim uygulanacak.
Buna göre, yalnızca banka hesap bilgilerinin paylaşılmasıyla sınırlı kalan durumlarda faile verilecek cezanın yarı oranında indirileceği düzenleme pakete eklendi. Ancak düzenlemenin, organize dolandırıcılık şebekeleri ve suçun planlayıcılarına yönelik herhangi bir cezasızlık içermediği vurgulandı.
İcra, İdare ve Adli Tıpta Yeni Dönem
Teklife göre İcra ve İflas Kanunu’nda önemli değişiklikler yapılacak. Mahkemelerce verilen para cezaları, vekalet ücretleri ve yargılama giderlerine ilişkin kararların idare tarafından gecikmeksizin uygulanması zorunlu hale gelecek.
Ayrıca idare mahkemelerinde tek hakimle çözülebilecek dava kapsamı genişletilecek. Adli Tıp Kurumu’nda görev yapacak başkan ve üyeler için uzmanlık ve akademik yeterlilik şartları güçlendirilirken, görev süreleri 4 yıl olarak belirlendi.
Hakim ve Savcı Yardımcılarına Geniş Eğitim Programı
Hakim ve savcı yardımcılarına yönelik eğitim içeriği de genişletiliyor. Yeni düzenlemeye göre eğitim programlarında:
- Anayasa ve insan hakları hukuku
- Ceza ve idare hukuku
- Duruşma yönetimi
- Karar yazımı ve gerekçelendirme
- Uluslararası hukuk ve sözleşmeler
gibi başlıklar yer alacak.
İşkence ve Eziyet Suçlarında Yeni Karar
Pakette yer alan bir diğer kritik düzenlemeye göre, işkence ve eziyet suçlarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) uygulanmayacak. Kamu görevlilerinin kötü muamele kapsamındaki eylemleri de bu düzenleme içine alındı.
Ayrıca genetik inceleme sonuçlarına ilişkin verilerin saklanması ve imha süreçleri de yeniden düzenlendi.
Dijital Deliller ve Bilgisayar İncelemelerinde Yeni Usul
Ceza soruşturmalarında dijital delillere ilişkin süreçler yeniden tanımlandı. Kuvvetli şüphe bulunması halinde bilgisayarlara el konulabilecek, veriler kopyalanabilecek ancak bu işlemler sıkı yargı denetimine tabi olacak.
Savcılık kararları 24 saat içinde hakim onayına sunulacak, aksi durumda alınan tüm dijital veriler imha edilecek.
Organize Dolandırıcılıkla Mücadele Devam Edecek
Komisyon Başkanı Cüneyt Yüksel, düzenlemenin yalnızca hesabını kullandıran sınırlı sorumlular için ölçülü bir yaklaşım içerdiğini belirtti. Yüksel, dolandırıcılığı organize eden, yöneten ve gelir elde eden kişilere yönelik yaptırımlarda hiçbir gevşeme olmadığını vurguladı.
Genel Kurul Gündemine Geliyor
Komisyondan geçen 12. Yargı Paketi’nin önümüzdeki günlerde TBMM Genel Kurulu’nda görüşülmesi bekleniyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde hem ceza adaleti sistemi hem de dijital delil uygulamalarında önemli değişiklikler hayata geçecek.
