Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK), Avrupa Birliği’nin Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPARD) kapsamında 2024 yılında başlayan IPARD III programı ile Kahramanmaraş’ta tarım ve kırsal kalkınmayı güçlendirmeye devam ediyor. Kurum, hayvancılık, tarım ve gıda işleme, kırsal turizm, yenilenebilir enerji gibi alanlarda yapılan yatırımlara yüzde 50-75 oranında karşılıksız hibe desteği sağlıyor.
Kadın girişimciler, gençler ve üretici örgütleri TKDK tarafından pozitif ayrımcılık kapsamında destekleniyor; hem hibe oranlarında hem de proje sıralamasında öncelik tanınıyor.
Depremler Sonrası Kahramanmaraş’a Özel Destek
Kahramanmaraş merkezli 2023 depremlerinin ardından TKDK, şehrin ekonomisinin ve üreticilerin ayakta kalabilmesi için çalışmalarını aralıksız sürdürdü. Sözleşmeleri devam eden yatırımcılar için %50’yi aşan fiyat farkı desteği sağlandı. Ayrıca deprem bölgesinden yapılan başvurular, değerlendirme aşamasında ekstra puan alarak öncelikli kabul edildi.
Bu destekler, özellikle hayvancılık yatırımlarında Kahramanmaraş’ın Türkiye genelinde üst sıralarda yer almasını sağladı.
2023-2025 Yıllarında 452 Milyon TL Hibe Ödemesi
2023-2025 yılları arasında Kahramanmaraş’ta toplam yatırım tutarı 1,2 milyar TL olan 173 projeye 452 milyon TL hibe ödemesi gerçekleştirildi. Bu destekler, depremden olumsuz etkilenen Kahramanmaraş ekonomisi için adeta bir can simidi oldu.
Kahramanmaraş’ta IPARD Destekli Yatırımlar
2011 yılından itibaren IPARD hibeleriyle Kahramanmaraş’ta toplam 779 projeye 67 milyon Avro destek sağlandı. Bu yatırımların toplam değeri ise 127 milyon Avro’ya ulaştı. Desteklenen projeler arasında:
-
49 süt üretim tesisi,
-
111 besi çiftliği,
-
6 kanatlı et üretim tesisi,
-
29 süt işleme tesisi,
-
4 süt toplama merkezi,
-
4 kırmızı et kesim ve işleme tesisi,
-
3 kanatlı et işleme tesisi,
-
7 meyve-sebze işleme ve soğuk hava deposu,
-
381 bitkisel üretim ve işleme,
-
12 arıcılık projesi,
-
59 zanaatkarlık ve yerel ürün işletmesi,
-
63 kırsal turizm tesisi,
-
4 su ürünleri üretim tesisi,
-
51 yenilenebilir enerji tesisi yer aldı.
Bu projelerin 230’u kadın girişimciler, 453’ü ise 40 yaş altı gençler tarafından gerçekleştirildi.
Hayvancılık ve Gıda Sektörüne Katkılar
Kahramanmaraş’ta hayata geçirilen yatırımlar ile:
-
16.109 baş kapasiteli büyükbaş besi ve süt çiftliği,
-
5.310 baş küçükbaş çiftliği,
-
264.000 adet/dönem kanatlı üretim çiftliği faaliyete geçti.
Süt işleme tesislerinde günlük 242 ton süt işlenerek dondurma, peynir, yoğurt, ayran ve tereyağı gibi katma değerli ürünler üretiliyor. Kahramanmaraş Dondurması üreten birçok tesis, TKDK hibeleri ile modernize edildi.
Et işleme sektöründe ise toplamda günlük 300 büyükbaş ve 600 küçükbaş kapasiteye sahip kesimhaneler ve kanatlı et işleme tesisleri desteklendi.
Kırsal Kalkınma ve Yeni Gelir Kaynakları
Kırsal kalkınmayı güçlendirmek amacıyla:
-
381 çiftçi, bitkisel üretim araçları ile desteklendi,
-
12 arıcıya 2.270 kovan desteği sağlandı,
-
Zanaatkarlık ve yerel ürün tesisleri ile 16.975 ton/yıl zeytinyağı ve 560 ton/yıl tarhana üretimi sağlandı,
-
Kırsal turizm alanında toplam 933 oda, 1.866 yatak ve 1.288 kişi kapasiteli yeme içme tesisi kuruldu,
-
Yenilenebilir enerji kapsamında toplam 28,35 MWe kurulu güçte güneş enerji santrali yatırımına destek verildi,
-
Kültür balıkçılığı için toplam 430 ton/yıl üretim kapasitesine sahip tesisler hayata geçirildi.
Kahramanmaraş, IPARD ve TKDK destekleri ile tarım, hayvancılık, kırsal turizm ve yenilenebilir enerji alanlarında Türkiye’nin örnek illerinden biri olmayı sürdürüyor.
