Kahramanmaraş'ın Elbistan ilçesinde 2016 yılında yürütülen Genç Çiftçi Projesi, kadın girişimcilerin yumurta üretimine yönelmesine yönelik faaliyetleri de kapsadı. İlçenin Izgın ve Büyük Yapalak mahallelerinde iki kadın çiftçi, 500'er tavukla üretim yapmaya başladı.
Kahramanmaraş İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün 7 Kasım 2016 tarihli açıklamasına göre Izgın Mahallesi'nden Nigar Göçer ile Büyük Yapalak Mahallesi'nden Münevver Genç, yumurta tavukçuluğu projeleriyle desteklendi.
Her iki üreticinin de Lohman Brown tipi yumurtacı tavuklarla, yarı açık kümes sistemlerinde gezen tavuk yumurtası üretimine başladığı belirtildi.
Bu kayıt, Elbistan'da kadın çiftçilerin küçük ölçekli gıda üretimine katılmasına ilişkin geçmiş girişimlerden birini belgeliyor.
İKİ MAHALLEDE YUMURTA TAVUKÇULUĞU BAŞLATILDI
Elbistan'da yürütülen 2016 yılı genç çiftçi çalışmalarında farklı tarımsal üretim alanları desteklendi.
Bunlar arasında örtü altı sebzecilik, mantar yetiştiriciliği, arıcılık ve hayvancılık faaliyetleri yer aldı.
Yumurta üretimine ilişkin destekler ise Izgın ve Büyük Yapalak mahallelerindeki iki kadın girişimciyi kapsadı.
Üreticilere sağlanan tavuklar ve kümes yatırımları, kendi işletmelerini kurmalarına yönelik çalışmanın parçasıydı.
Ancak 2016 yılında üretime başlanmış olması, aynı işletmelerin 2026 yılında aynı kapasitede faaliyet gösterdiğini kanıtlamıyor.
ÜRETİCİ BAŞINA 500 TAVUK TEMİN EDİLDİ
İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün açıklamasında Nigar Göçer ve Münevver Genç'e 500'er Lohman Brown tavuk sağlandığı belirtildi.
Böylece iki proje kapsamında toplam 1.000 yumurtacı tavuğun üretim faaliyetinde kullanılması hedeflendi.
Lohman Brown, yumurta tavukçuluğunda kullanılan ticari yumurtacı hibritlerden biri.
Ancak tavuk sayısından doğrudan günlük veya yıllık yumurta üretimi hesaplanamaz. Hayvanların yaşı, sağlık durumu ve işletme koşulları üretim sonuçlarını etkileyebilir.
Bu nedenle 2016 tarihli tavuk sayısı, güncel yumurta rekoltesi olarak sunulmuyor.
GENÇ ÇİFTÇİ PROJESİ FARKLI ÜRETİM ALANLARINI KAPSADI
Elbistan İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün kayıtlarına göre 2016 yılında ilçede toplam 22 genç çiftçinin farklı projeleri uygulamaya alındı.
Bu çalışmalar için 660 bin TL hibe desteği sağlandığı açıklandı.
Ancak söz konusu tutar yalnızca iki yumurta üreticisine verilmiş bir destek değil, Elbistan'daki farklı genç çiftçi projelerinin toplamını ifade ediyor.
Bu ayrım, tarımsal destek rakamlarının doğru değerlendirilmesi açısından önem taşıyor.
YUMURTA ÜRETİMİNDE İZLENEBİLİRLİK ÖNEM TAŞIYOR
Yumurta, üretimden tüketiciye ulaşana kadar uygun toplama, muhafaza ve izlenebilirlik koşullarının sağlanması gereken bir gıda ürünü.
Tarım ve Orman Bakanlığının 21 Mart 2025 tarihli bilgilendirmesinde, piyasaya sunulan A sınıfı sofralık yumurtalardaki kodların üretim yöntemi ve işletme bilgilerini gösterdiği açıklandı.
Buna göre yetiştirme yöntemi kodunda 0 organik, 1 açık dolaşıma erişimli, 2 kafessiz kümes ve 3 kafesli yetiştiriciliği ifade ediyor.
Ancak Elbistan'daki iki işletmenin 2016 veya 2026 döneminde hangi güncel üretim koduyla kayıtlı olduğunu gösteren işletme bazlı bir kayıt doğrulanmadı.
KADIN GİRİŞİMCİLERİN TARIMSAL ÜRETİM DENEYİMİ
Elbistan'ın iki farklı mahallesinde başlatılan yumurta tavukçuluğu projeleri, kadınların kırsal ekonomiye katılımına yönelik geçmiş uygulamalar arasında yer alıyor.
Küçük işletmelerde gerçekleştirilen yumurta üretimi, hayvansal gıda üretiminin kırsal girişimcilikle bağlantısını ortaya koyuyor.
Bununla birlikte işletmelerin 2026 yılındaki faaliyet durumu, ticari satış miktarı ve güncel üretim kapasitesi hakkında yeni resmî veriler bulunmuyor.
Bu araştırma, 2016 yılında Elbistan'da başlatılan ve resmî kayıtlara geçen kadın girişimci yumurta üretimi faaliyetlerini ele alıyor.
Editörün Kaynak ve Fotoğraf Notu — Yayın Metni Dışında
Kahramanmaraş İl Tarım ve Orman Müdürlüğü — 7 Kasım 2016 genç çiftçi projeleriTarım ve Orman Bakanlığı
Muhabir: Sefa Başer




