Daron Acemoğlu, ekonomi alanındaki çalışmalarıyla dünya çapında tanınan Türk-Amerikalı ekonomist ve akademisyenler arasında yer alıyor. 3 Eylül 1967'de İstanbul'un Kadıköy ilçesinde doğan Acemoğlu, akademik kariyerinin büyük bölümünü ABD'deki Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde (MIT) sürdürdü. 19 Ağustos 2026 itibarıyla 58 yaşında olan Acemoğlu, 3 Eylül 2026'da 59 yaşına girecek.
Ekonomik ve siyasi kurumların ülkelerin kalkınması, demokrasi, gelir dağılımı ve refah üzerindeki etkilerini inceleyen çalışmalarıyla öne çıkan Acemoğlu, 2024 yılında James A. Robinson ve Simon Johnson ile birlikte Nobel Ekonomi Ödülü'nü kazandı. Acemoğlu'nun özellikle James A. Robinson ile kaleme aldığı kitaplar akademik çevrelerin dışına çıkarak geniş bir okuyucu kitlesine ulaştı. Galatasaray Lisesi'nin ardından İngiltere'de ekonomi eğitimi alan Acemoğlu, 1993 yılından itibaren MIT'de akademik çalışmalarını sürdürdü. 2019'da ise MIT'nin en önemli akademik unvanlarından biri olan Enstitü Profesörü unvanını aldı.
DARON ACEMOĞLU KİMDİR?
Daron Acemoğlu, 3 Eylül 1967 tarihinde İstanbul'un Kadıköy ilçesinde dünyaya geldi. Ekonomi alanında yaptığı araştırmalar, yayımladığı akademik çalışmalar ve kitaplarıyla uluslararası alanda tanındı. Eğitim hayatının İstanbul'daki önemli aşamalarından biri Galatasaray Lisesi oldu. Acemoğlu, 1986 yılında Galatasaray Lisesi'nden mezun olduktan sonra üniversite eğitimi için İngiltere'ye gitti.
1989 yılında York Üniversitesi'nde ekonomi alanındaki lisans eğitimini tamamladı. Ardından Londra Ekonomi Okulu'na geçti. Burada 1990 yılında ekonometri ve matematiksel ekonomi alanında yüksek lisansını tamamladı. Acemoğlu, 1992 yılında aynı kurumdan ekonomi doktorası aldı. Doktora tezini "Makroekonominin Mikro Temelleri Üzerine Denemeler: Sözleşmeler ve Ekonomik Performans" başlığıyla hazırladı. Doktora danışmanlığını Kevin W. S. Roberts yürüttü.
DARON ACEMOĞLU'NUN MIT KARİYERİ
Acemoğlu, doktorasını tamamladıktan sonra 1992-1993 yıllarında Londra Ekonomi Okulu'nda ders verdi. Akademik kariyerinin sonraki ve en uzun dönemi ise ABD'de başladı. 1993 yılında Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'ne geçen Acemoğlu, çalışmalarını burada sürdürdü. 2000 yılında ekonomi profesörü oldu.
MIT'deki akademik kariyerinde 2019 yılı önemli bir dönüm noktası oldu. Acemoğlu, üniversite tarafından Enstitü Profesörü unvanına layık görüldü. Acemoğlu'nun akademik çalışmaları ekonomi ile siyasetin kesiştiği çok sayıda konuya odaklandı. Ekonomik büyüme, kalkınma, siyasi kurumlar, demokrasi, teknoloji, eşitsizlik, güç ve ülkeler arasındaki refah farklılıkları bu çalışmaların öne çıkan başlıkları arasında yer aldı.
DARON ACEMOĞLU KAÇ YAŞINDA?
Daron Acemoğlu, 3 Eylül 1967 doğumlu. Buna göre Acemoğlu, 19 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla 58 yaşında. Ünlü ekonomist, 3 Eylül 2026 tarihinde 59 yaşına girecek. Acemoğlu akademik kariyerine genç yaşlarda başladı. 25 yaşında Londra Ekonomi Okulu'nda ekonomi doktorasını tamamladı. Bir yıl sonra, 1993'te MIT'deki akademik kariyerine başladı. 2000 yılında ekonomi profesörü olan Acemoğlu'nun MIT'deki kariyeri ilerleyen yıllarda da devam etti. 2019 yılında aldığı Enstitü Profesörü unvanı, akademik yaşamındaki önemli aşamalardan biri oldu.
DARON ACEMOĞLU NERELİ?
Daron Acemoğlu İstanbullu. Kadıköy'de dünyaya gelen Acemoğlu, Ermeni bir ailenin çocuğu olarak büyüdü. Babası Kevork Acemoğlu ticaret avukatıydı ve İstanbul Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak görev yaptı. Annesi İrma Acemoğlu ise Kadıköy'deki Aramyan Uncuyan Ermeni İlk ve Ortaokulu'nun müdürlüğünü yürüttü. Acemoğlu, İstanbul'daki eğitim hayatının ardından İngiltere'ye gitti. York Üniversitesi ve Londra Ekonomi Okulu'ndaki eğitiminden sonra akademik kariyerinin büyük bölümünü ABD'de sürdürdü. ABD vatandaşlığı da bulunan Acemoğlu İngilizce ve Türkçe biliyor, ayrıca bir miktar Ermenice konuşuyor.
DARON ACEMOĞLU'NUN KİTAPLARI NELER?
Daron Acemoğlu'nun çalışmaları yalnızca akademik makalelerle sınırlı kalmadı. Ekonomi, demokrasi, siyaset, kalkınma, yoksulluk, refah ve kurumlar üzerine hazırladığı kitaplar geniş bir okuyucu kitlesine ulaştı. Acemoğlu'nun öne çıkan eserlerinden biri James A. Robinson ile birlikte kaleme aldığı "Economic Origins of Dictatorship and Democracy" oldu. 2006 yılında yayımlanan eser Türkçede "Diktatörlük ve Demokrasinin Ekonomik Kökenleri" adıyla biliniyor. Kitap, demokrasi ile diktatörlüğün oluşumunu ekonomik ve siyasi süreçler üzerinden ele almasıyla Acemoğlu'nun önemli akademik çalışmalarından biri oldu. Acemoğlu'nun kamuoyunda en fazla bilinen eserlerinden biri ise yine James A. Robinson ile hazırladığı "Why Nations Fail: Origins of Power, Poverty and Prosperity" oldu. 2012 yılında yayımlanan kitap Türkiye'de "Ulusların Düşüşü: Güç, Refah ve Yoksulluğun Kökenleri" adıyla okuyucuyla buluştu.
ULUSLARIN DÜŞÜŞÜ NEDEN ÖNE ÇIKTI?
"Ulusların Düşüşü", Acemoğlu'nun akademik çalışmalarının geniş kitleler tarafından tanınmasında önemli rol oynadı. Kitap The New York Times'ın çok satan kitaplar listesine girdi. Acemoğlu ve Robinson kitapta ülkeler arasındaki ekonomik gelişmişlik ve refah farklılıklarını ele aldı.
Çalışmada ülkeler arasındaki refah farklarının açıklanmasında ekonomik ve siyasi kurumların niteliğine önemli bir yer verildi. Yazarlar, uluslararası refah farklılıklarının yalnızca coğrafi, tarihî veya kültürel unsurlarla açıklanamayacağını savundu. Bu yaklaşım, Acemoğlu'nun akademik kariyerinin temel araştırma alanlarıyla da örtüştü. Kurumların ekonomik kalkınma ve toplumsal refah üzerindeki rolü, Acemoğlu'nun sonraki çalışmalarında da önemli bir başlık olmayı sürdürdü.
DARON ACEMOĞLU NOBEL EKONOMİ ÖDÜLÜ'NÜ NEDEN KAZANDI?
Daron Acemoğlu'nun kariyerindeki en önemli gelişmelerden biri 2024 yılında yaşandı. Acemoğlu, James A. Robinson ve Simon Johnson ile birlikte Nobel Ekonomi Ödülü'nün sahibi oldu. Üç akademisyen, kurumların nasıl oluştuğu ve toplumların refahı üzerindeki etkilerine ilişkin çalışmaları nedeniyle ödüle layık görüldü. Acemoğlu'nun uzun yıllara yayılan araştırmalarında ekonomik ve siyasi kurumların ülkelerin gelişimi üzerindeki etkileri önemli bir yer tuttu. Nobel Ekonomi Ödülü ile birlikte Acemoğlu'nun kurumlar, kalkınma ve refah üzerine yaptığı çalışmalar dünya çapında bir kez daha gündeme geldi. Acemoğlu bu ödülle Orhan Pamuk ve Aziz Sancar'ın ardından Nobel Ödülü kazanan üçüncü Türk isim oldu.
JOHN BATES CLARK MADALYASI'NI 2005'TE ALDI
Nobel Ekonomi Ödülü, Acemoğlu'nun kariyeri boyunca aldığı tek önemli ödül olmadı. Acemoğlu, 2005 yılında John Bates Clark Madalyası'na layık görüldü. Bu ödül, 40 yaşın altında ekonomi bilimine önemli katkılar sağlayan bilim insanlarına veriliyor. 2011 yılında Amerikalı ekonomistler arasında gerçekleştirilen bir ankette "60 Yaş Altı Yaşayan Favori Ekonomistler" listesinde Paul Krugman ve Greg Mankiw'in ardından üçüncü sırada yer aldı. 2015 yılında Research Papers in Economics verilerine göre son 10 yılın en çok atıf alan ekonomisti seçildi. Acemoğlu'nun akademik çalışmaları üniversitelerde verilen ekonomi derslerinde de geniş yer buldu. Open Syllabus Project verilerine göre Acemoğlu, Mankiw ve Krugman'ın ardından ekonomi derslerinin müfredatlarında en sık atıf yapılan üçüncü yazar oldu.
AKADEMİK ÇALIŞMALARI ÇOK SAYIDA ÖDÜL GETİRDİ
Acemoğlu'nun MIT'deki ilk dönemlerinde yayımladığı çalışmalar da ödüllendirildi.The Economic Journal'da yayımlanan "Consumer Confidence and Rational Expectations: Are Agents' Beliefs Consistent With the Theory?" başlıklı çalışması 1996 yılının en iyi makalesi ödülüne değer görüldü. 2006 yılında James A. Robinson ile "Economic Origins of Dictatorship and Democracy" kitabını yayımlayan Acemoğlu, aynı yıl Türkiye Bilimler Akademisi tarafından Sosyal Bilimlerde Bilim Hizmet ve Teşvik Ödülü'ne layık görüldü. 2013 yılında ise klasik büyüme ve kalkınma teori ve modellerine farklı bir perspektifle yaklaşımı nedeniyle Sosyal Bilimler dalında Türkiye Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü'nün verilmesi uygun görüldü. Ödül, 24 Aralık 2013 tarihinde gerçekleştirilen törende dönemin Cumhurbaşkanı Abdullah Gül tarafından Acemoğlu'na verildi.
FAHRİ DOKTORA VE ULUSLARARASI AKADEMİK UNVANLARI
Acemoğlu'nun ekonomi alanındaki çalışmaları farklı üniversiteler ve akademik kurumlar tarafından da ödüllendirildi. Utrecht, Bilkent, Bath, Boğaziçi ve Atina üniversitelerinin yanı sıra Paris'teki École Normale Supérieure tarafından Acemoğlu'na fahri doktora unvanı verildi. 2019 yılında MIT'de Enstitü Profesörü seçilmesi, akademik kariyerindeki önemli gelişmelerden biri oldu. 2021 yılında ise İngiliz Akademisi tarafından Onur Üyesi unvanına layık görüldü. Acemoğlu ayrıca bilimsel yayıncılık alanında da görevler üstlendi. Review of Economics and Statistics ile Journal of Economic Growth dergilerinde yardımcı editör olarak görev yaptı. Bilim Akademisi üyesi olan Acemoğlu'nun akademik araştırmalarında ekonomi ile siyasal kurumlar arasındaki ilişki önemli bir yer tutuyor.
DARON ACEMOĞLU'NUN ÖZEL HAYATI
Daron Acemoğlu, MIT'de elektrik mühendisliği ve bilgisayar bilimleri profesörü olan Asuman Özdağlar ile evli. Asuman Özdağlar, eski bakan İsmail Özdağlar'ın kızı. Acemoğlu ile Özdağlar akademik çalışmalar kapsamında birlikte çeşitli makaleler de kaleme aldı. Çiftin Arda ve Aras adında iki oğlu bulunuyor. Acemoğlu'nun ailesiyle birlikte Massachusetts'in Newton kentinde yaşadığı belirtiliyor. Akademik hayatının büyük bölümünü ABD'de geçiren Acemoğlu, ekonomi alanında yaptığı çalışmalar ve kitaplarıyla uluslararası akademik çevrelerin tanınan isimlerinden biri olmayı sürdürüyor.
